Zorgen toename van geradicaliseerde jongeren

De Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) maakt zich zorgen over de toename van het aantal jongeren dat radicaliseert. "Ze radicaliseren online, vormen een terroristische dreiging vanwege hun jihadistische of rechts-terroristische denkbeelden, of worden ingezet door statelijke actoren", aldus AIVD-baas Simone Smit. De dienst presenteert donderdag het jaarverslag over 2025.

De AIVD onderzocht vorig jaar meer jongeren, tot 24 jaar, die terreurgroep ISIS zouden steunen. Het jihadisme vormt nog altijd de belangrijkste terroristische dreiging in Nederland. De jongeren vormden een derde van de onderzochte groep jihadisten. Er werd zeker elf keer gewaarschuwd in een ambtsbericht over jihadistisch geweld, afgelopen jaar. In zes gevallen was de persoon waarvoor gewaarschuwd werd jonger dan 24 jaar.

De aanhangers van het jihadisme verzamelen zich voornamelijk online, omdat het een laagdrempelige plek is om elkaar te ontmoeten, ziet de inlichtingendienst. Hun gedachtegoed is er "breed beschikbaar en eenvoudig toegankelijk". De contacten tussen de jongeren zijn oppervlakkig, worden niet hechter en leiden ook niet tot het vormen van fysieke netwerken.

Bij rechtsextremisten was ook een deel bereid geweld te gebruiken. In deze groep zag de dienst vaak jonge mensen die wapens en munitie verzamelden of maakten, waarschijnlijk met de bedoeling om die te gebruiken. Zo werd in augustus een toen 24-jarige man aangehouden in Badhoevedorp. Hij was lid van de Geuzenbond. De organisatie richt zich op jongeren in Nederland en België en is door de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) aangemerkt als extreemrechts. De man kreeg in februari twee jaar cel voor verboden wapenbezit.

Daarnaast radicaliseren voornamelijk jonge mannen in onlinechatgroepen, waar geweld en aanslagplegers worden verheerlijkt en ideologieën worden verspreid. In veel van de groepen gaat het over "grieven, occulte ideeën of een fascinatie voor dood, pijn en geweld", ziet de AIVD. Als deze personen overgaan tot geweld, is niet altijd duidelijk hoe concreet hun doelen zijn en wat hun onderbouwing is. Ook is bij deze groep vaak niet duidelijk of zij daadwerkelijk geweld zullen plegen. "Verschillende voorbeelden uit het buitenland laten echter zien dat dit zeker niet uit te sluiten is."

Door onderzoek werd duidelijk dat een minderjarige digitale netwerken van onder meer ambassades in kaart bracht voor een Russische hackergroep. Na een bericht van de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) zijn er verdachten aangehouden.